CO NOWEGO ? Z KART HISTORII PROGRAM KONKURSY WYSTAWY DNI JANOWA JANOWIACY GALERIE


   KALENDARIUM

 

Styczeń:

  • 8 stycznia 1683 r. – umiera Tomasz Zamoyski, drugi ordynat, mąż Katarzyny z Ostrogskich Zamoyskiej, fundatorki Janowa.

  • 16 stycznia 1818 r. – w Królestwie Kongresowym wprowadzone zostają nowe przepisy o podziale administracyjnym, w miejsce dotychczasowych powiatów wprowadzone zostają obwody, a Janów zostaje stolicą nowo utworzonego obwodu zamojskiego.

  • 8 stycznia 1823 r. – zapada decyzja o wybudowaniu w Janowie więzienia (obecnie siedziba Muzeum Regionalnego).

  • 26 stycznia 1908 r. – powstaje Janowskie Towarzystwo Konsumentów.

  • 20 stycznia 1927 r. – utworzono w Janowie oddział Kasy Chorych.

  • 1 stycznia 1943 r. – niemieckie władze okupacyjne przenoszą siedzibę starostwa z Janowa do Kraśnika.

  • 12 stycznia 1953 r. – zostaje aresztowany pod zarzutem współpracy z nielegalną organizacją - Narodowa Organizacją Wojskową, proboszcz janowskiego kościoła ks. Józef Dąbrowski.

  • 27 stycznia 1955 – do Janowa przybywa ks. Franciszek Trochonowicz, w latach 1955-1969 proboszcz janowskiego Sanktuarium.

  • 1 stycznia 1956 r. – przywrócony zostaje po wojnie powiat janowski.

  • 5 stycznia 1978 r, - zmarł prof. Andrzej Cygan, długoletni nauczyciel i wychowawca wielu pokoleń młodzieży Liceum Ogólnokształcącego w Janowie Lubelskim.

  • 1 stycznia 1986 r. – zarządzeniem Wojewody Tarnobrzeskiego powstaje w Janowie Muzeum, które początkowo działa jako Oddział Muzeum Okręgowego w Sandomierzu.

  • 28 stycznia 1986 r. – zmarł ks. Roman Kwieciński proboszcz Janowskiego Sanktuarium w latach 1969-1986.

  • 1 stycznia 1999 r. – w wyniku reformy administracyjnej Janów zostaje ponownie miastem powiatowym i powraca w granice woj. lubelskiego.

Luty:

  • 20 lutego 1770 r. – synagoga Janowska skarży się do Rady Ekonomicznej w Zamościu na decyzję Trybunału Zamojskiego zakazującą Żydom propinacji.

  • luty 1831 r. – do Janowa wkracza oddział porucznika Rulewskiego z Zamościa, wypierając stąd wojska rosyjskie.

  • 11 lutego 1863 r. – naczelnik powiatu Michał Skibiński w raporcie do lubelskiego gubernatora informuje o powstańcach w lasach janowskich w pobliżu granicy z Austrią.

  • 6 lutego 1910 r. – raport komisji rewizyjnej wizytującej janowskie więzienie stwierdza konieczność przeprowadzenia remontu dla podniesienia warunków bytowych więźniów.

  • luty 1920 r. – umiera Władysław Przegaliński, działacz endecji i rejent w Janowie Lubelskim.

  • 10 lutego 1920 r. – w ścianę dzwonnicy janowskiego kościoła wmurowana została tablica na pamiątkę odzyskania przez Polskę dostępu do morza.

  • 1 lutego 1926 r. – powstaje w Janowie Przytułek dla Starców i Kalek, prowadzony przez siostry Pasjonistki.

  • 27 lutego 1928 r. – Koło Rodzicielskie przy Gimnazjum Humanistycznym Polskiej Macierzy Szkolnej rozpoczyna starania o przywrócenie nazwy: ”Gimnazjum imienia Hetmana Zamoyskiego”.

  • 22 lutego 1930 r. – Koło Rodzicielskie Gimnazjum Humanistycznego Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie organizuje Koło Przyjaciół Harcerstwa.

  • 22 lutego 1930 r. – Koło Rodzicielskie Gimnazjum Humanistycznego Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim przystępuje do Zjednoczenia Zrzeszeń Rodzicielskich w Polsce.

  • 21 lutego 1933 r. – Zarząd Koła Rodzicielskiego przy janowskim Gimnazjum zakupuje dwie lampy radiowe: „… celem uruchomienia aparatu w świetlicy szkolnej”.

  • luty 1933 r. – miejscowe struktury Obozu Wielkiej Polski propagują w Janowie ideę zakładania polskich przedsiębiorstw w celu konkurowania z przedsiębiorstwami żydowskimi.

  • 20 lutego 1940 r. – w Janowie powstaje Rada Opiekuńcza Powiatowa (ogólnopolska organizacja charytatywna, działająca w czasie obu wojen światowych), na jej czele staje miejscowy działacz PCK Tadeusz Peryt.

Marzec:

  • 1 marca 1620 r. – w kościele OO. Jezuitów w Jarosławiu odbył się ślub fundatorki Janowa Katarzyny Ostrogskiej z Tomaszem Zamoyskim.

  • 18 marca 1724 r. – Ordynat Tomasz Józef Zamoyski zakłada w Janowie cech sukienniczy.

  • 7 marca 1735 r. – umiera szósty ordynat Michał Zdzisław Zamoyski.

  • 13 marca 1792 r. – przywilej Andrzeja Zamoyskiego odbiera mieszczanom prawo propinacji wódki, piwa i miodu.

  • 13 marca 1861 r. – w janowskim kościele OO. Dominikanów odprawiono nabożeństwo żałobne za poległych podczas manifestacji na Placu Zamkowym w Warszawie.

  • 28 marca 1886 r. – z janowskiego więzienia ucieka jeden z osadzonych, jest to pierwsza udokumentowana ucieczka.

  • 12 marca 1919 r. – odbywa się pierwsze w wolnej Polsce posiedzenie nowo ukonstytuowanego Sejmiku Powiatowego w Janowie Lubelskim.

  • 18 marca 1934 r. – w janowskim kinie „Venus” podczas powiatowego zjazdu posłów opracowano program mający na celu podnoszenie wydajności rolnictwa.

  • 1 marca 1935 r. – Koło Rodzicielskie przy janowskim Gimnazjum Koedukacyjnym podejmuje uchwałę o zakupie dla szkoły fortepianu. „Ma on służyć wyłącznie Gimnazjum”.

  • 19 marca 1935 r. – młodzież janowskiego gimnazjum wydaje tzw. „jednodniówkę”, z licznymi artykułami m.in. na temat Józefa Piłsudskiego.

  • 24 marca 1943 r. – akcję przeciwko Niemcom przeprowadza na terenie Janowa partyzancki oddział GL Antoniego Palenia „Jastrzębia”.

  • marzec 1943 r.- zorganizowany zostaje oddział NSZ – „Visa”. Skupiał młodzież z janowskiego Gimnazjum. Dowódcą zostaje por. Wincenty Sowa „Orzechowski”, „Vis”. Oddział ochraniał m.in. Szkołę Podoficerską przy oddziale por. Bolesława Ostrowskiego, ps. „Lanca”

  • 4 marca 1945 r. – Zarząd Koła Rodzicielskiego przy janowskim Gimnazjum tworzy fundusz subwencji ofiar pod nazwą: „Fundacja pomocy naukowych, umeblowania i urządzania Liceum i Gimnazjum” celem przyśpieszenia przejęcia szkoły przez państwo.

  • 8 marca 1954 r. – decyzją ówczesnego Wydziału Zdrowia i Opieki Społecznej pracę w Zakładzie dla Nieuleczalnie Chorych ( obecny Dom Pomocy Społecznej „Barka”) podejmują siostry Służebnice Najświętszej Marii Panny, sprowadzone do Janowa z Chełma.

  • 19 marca 1961 r. – uroczyste otwarcie Powiatowego Domu Kultury w Janowie. Pierwszym kierownikiem zostaje Leszek Nazarewicz.

  • 19 marca 1969 r. – umiera proboszcz janowskiego Sanktuarium ks. kanonik Franciszek Trochonowicz.

  • marzec 1986 r. – proboszczem parafii i kustoszem janowskiego Sanktuarium zostaje ks. Edmund Markiewicz.

Kwiecień:

  • 29 kwietnia 1652 r. - Jan Zamoyski ze względu na wyludnienie miasta wskutek zniszczeń wojennych i morowego powietrza, zezwala Żydom na swobodne osiedlenie się w mieście i uprawianie handlu oraz wykonywanie rzemiosła krawieckiego i kuśnierskiego, zwalniając ich od podatków na 15 lat. Zakazuje im jednak budowy domów w obrębie rynku i w pobliżu kościoła katolickiego.

  • kwiecień 1656 r. – Janów zostaje zniszczony przez wojska szwedzkie.

  • 7 kwietnia 1664 r. - umiera Jan Zamoyski, trzeci ordynat.

  • kwiecień 1754 r. – w pożarze Janowa spaleniu ulega ponad 50 domów, synagoga, szpital i łaźnia miejska. Straty po tym pożarze szacowane są na 107 tys. zł.

  • kwiecień 1816 r. – Stanisław Zamoyski zleca swej administracji utworzenie w Janowie cechów wąskiego i szerokiego sukna oraz wybudowanie folusza, sprowadzenie maszyn do gręplowania i przędzenia, sprowadzenie wykwalifikowanego farbiarza, a także zawarcie kontraktu na dostawę janowskiego sukna dla wojska. Jednocześnie sukiennikom zostaje udzielona pomoc finansowa i w materiałach budowlanych.

  • kwiecień 1818 r. - sukiennicy wystawiają pismo do Komisji Województwa Lubelskiego, w którym proszą, aby ta zabroniła Żydom w zakładaniu warsztatów.

  • 1 kwietnia 1926 r. - powstaje w Janowie Związek Zawodowy Robotników i Robotnic Przemysłu Skórzanego.

  • kwiecień 1940 r. – gestapo aresztuje w Janowie komendanta Obwodu ZWZ kpt. Zbigniewa Ślęka, rozstrzelanego 15 lipca 1940 r. w Rurach Jezuickich pod Lublinem.

  • 27/28 kwietnia 1945 r. - w akcji oddziału Ruchu Oporu Armii Krajowej dowodzonego przez Tadeusza Kuncewicza „Podkowę” rozbite zostaje janowskie więzienie, gdzie UB i NKWD przetrzymuje sanitariuszki i łączniczki z Powstania Warszawskiego.

  • kwiecień 1973 r. – oddana zostaje do użytku nowa Przychodnia Rejonowa w Janowie Lubelskim.

  • 27 kwietnia 1990 r. – zostaje zarejestrowany Rotary Club w Janowie Lubelskim, jako trzeci klub w Polsce. Pierwszym Prezydentem Klubu zostaje Krzysztof Kalita.

Maj:

  • 29 maja 1654 r. – Jan Zamoyski wydaje kolejny przywilej dotyczący osiedlania się w Janowie Żydów, m.in. zezwala im na wybudowanie w rynku 8 kamienic mających ułatwić im handel.

  • 14 maja 1694 r. – przeor janowskich Dominikanów ojciec Jacek Chylicki otrzymuje od biskupa krakowskiego Jana Matachowica zgodę na budowę nowego, murowanego kościoła i klasztoru.

  • 10 maja 1775 r. – ordynat Jakub Zamoyski zatwierdza ustawę dla janowskich cechów wieprzowników, wołowników, piekarzy, krupierzy, krochmalników, olejarzy, smolarzy. Jest to pierwsza ustawa organizująca cechy rzemiosł w Janowie.

  • 12 maja 1777 r. - Jan Jakub Zamoyski dziewiąty ordynat postanowił zrzec się Ordynacji przekazując ją swemu bratu – Andrzejowi.

  • 21 maja 1861 r. – janowscy Dominikanie odprawiają bardzo uroczysty pogrzeb dziewczynki zamordowanej przez rosyjskich żołnierzy.

  • 2 maja 1903 r. - 44 mieszczan i janowskich włościan spisuje akt notarialny i umowę spółki rozpoczynając organizację janowskiego browaru.

  • 3 maja 1919 r. – w janowskim kościele odbywa się pierwsze przyrzeczenie tutejszej drużyny harcerskiej połączone z mszą św. mającą charakter patriotyczny.

  • 31 maja 1931 r. – Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Koła Rodzicielskiego Gimnazjum Humanistycznego Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim. Wspólnie z dyrekcją szkoły podjęte zostają działania utrzymania janowskiego Gimnazjum, któremu w związku z bardzo dużym zadłużeniem ( 23 tys. zł ) grozi likwidacja. Działania te, to m.in. doraźna pomoc finansowa w wys. 50 zł od każdego rodzica.

  • 5 maja 1935 r. - powstaje w Janowie Lubelskim Związek Młodzieży Narodowej.

  • 1 maja 1938 r. – burmistrzem Janowa zostaje Robert Bijasiewicz.

  • maj 1941 r. – Niemcy aresztują ponad 30 mieszkańców Janowa – urzędników, nauczycieli, policjantów, lekarza powiatowego i innych.

  • 28 maja 1946 r. – w starciu z NKWD w Janowie Lubelskim zginął Tadeusz NN, ps. „Łoś”, partyzant z 27 Wołyńskiej D.P. AK. Był w oddziale „Żbika” i ”Zapory”.

  • 2 maja 1953 r. - Janowski Browar Zarządzeniem Ministra Przemysłu i Rzemiosła powierzony zostaje Lubelskim Zakładom Przemysłu Terenowego.

  • 8 maja 1979 r. - uchwałą Rady Państwa miastu i gminie zostaje nadany Order Krzyża Grunwaldu II klasy.

  • 29 maja 1984 r. – decyzją Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego, na terenie Lasów Janowskich utworzony zostaje Partyzancki Park Pamięci Narodowej.

Czerwiec:

  • 10 czerwca 1653 r. – w związku z wyniszczeniem Janowa w okresie walk z Chmielnickim, król Jan Kazimierz uwalnia Janów od wszelkich ciężarów wojskowych. Ponieważ w ustanawiającym przywileje dla miasta król po raz pierwszy oficjalnie używa nazwy Janów, datę jego wydania uznaje się również za zmianę nazwy miasta.

  • 8 czerwca 1680 r. – komisja zesłana do Janowa przez Marcina Zamoyskiego doprowadza do uporządkowania przestrzennego miasta. Oznaczone zostają granice miasta oraz ustalona wysokość podatków z pól, ogrodów, domów i od rzemieślników.

  • 17 czerwca 1689 r. – umiera czwarty ordynat Marcin Zamoyski.

  • 22 czerwca 1905 r. – utworzona zostaje w Janowie Ochotnicza Straż Pożarna „celem gaszenia pożarów i przeciwdziałania klęskom pożarowym w obrębie miasta Janowa i okolic”. Pierwszym dowódcą zostaje Wincenty Biżek.

  • 19 czerwca 1927 r. – wiec rodzicielski w janowskim gimnazjum. Założenie Koła Rodzicielskiego przy Gimnazjum Humanistycznym Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie. Pierwszym prezesem zostaje Ksawery Wróblewski.

  • 2 czerwca 1930 r. – Zarząd Koła Rodzicielskiego przy Gimnazjum Humanistycznym Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim rozpoczyna zbiórkę pieniędzy z przeznaczeniem na zakup pianina dla gimnazjum. Zakupiono je w listopadzie 1930 r. 

  • 24 czerwca 1933 r. – odbywa się w Janowie zjazd chórów dekanatu janowskiego i zlot Stowarzyszenia Młodzieży Polskiej.

  • czerwiec 1934 r. – w janowskim więzieniu dochodzi do buntu więźniów politycznych przeciwko nowemu regulaminowi. 

  • czerwiec 1936 r. – przed janowskim sądem odbywa się proces działaczy Komunistycznego Związku Młodzieży Polskiej.

  • 11 czerwca 1939 r. – ostatnie przed wybuchem II wojny światowej Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie członków Koła Rodzicielskiego przy Prywatnym Koedukacyjnym Gimnazjum i Liceum Towarzystwa Szkoły Średniej w Janowie Lubelskim.

  • 11-15 czerwca 1944 r. – Niemcy przeprowadzają w lasach janowskich największą operację przeciwpartyzancką, oznaczoną kryptonimem „Sturmwind I” („Wicher I”).

  • 13 czerwca 1944 r. – na terenie janowskiego cmentarza Niemcy rozstrzeliwują 8 osób schwytanych podczas operacji przeciwpartyzanckiej „Sturmwind I”.

  • 14 czerwca 1944 r. – w ramach operacji „Sturmwind I”, nad rzeką Branew rozgrywa się największa na ziemiach polskich bitwa partyzancka, określana również bitwą na Porytowym Wzgórzu.

  • 16 czerwca 1946 r. – na boisku ówczesnego gimnazjum (obecnie w tym miejscu stoi Urząd Miasta) odbywa się pierwsze po wojnie przyrzeczenie janowskiej drużyny harcerskiej.

  • 2 czerwca 1957 r. – w janowskim sanktuarium poświęcony zostaje wielki różaniec procesyjny, wykonany przez Stefana Flisa z Zofianki Górnej.

  • 29 czerwca 1957 r. – odbywa się konsekracja dzwonu dla janowskiego kościoła, sprowadzonego przez ks. Niedźwińskiego. Konsekracji dokonuje biskup lubelski dr Piotr Kałwa, nadając dzwonowi imię „Piotr”.

  • czerwiec 1969 r. – na proboszcza janowskiej parafii zostaje powołany ks. Roman Kwieciński.

  • 16 czerwca 1974 r. – na Porytowym Wzgórzu, w miejscu walk partyzanckich z 1944 r. odsłonięty zostaje pomnik autorstwa prof. Bolesława Chromego.

  • 12 czerwca 1983 r. – ks. dziekan Roman Kwieciński dokonuje uroczystego poświęcenia Drogi Krzyżowej w Kruczku. W uroczystości wzięło udział ponad 1000 osób, które przeszły do Kruczka procesją z janowskiego kościoła.

  • 5 czerwca 1990 r. – pierwsza sesja Rady Miejskiej w odrodzonym samorządzie - przewodniczącym Rady Miasta i Gminy zostaje Józef Krysteli, a w fotelu Burmistrza Miasta i Gminy zasiada Ryszard Karwatowski.

Lipiec:

  • 21 lipca 1640 r. – przywilej lokacyjny wydany przez króla Władysława IV zezwala Katarzynie z Ostroga Zamoyskiej na założenie miasteczka Biała.

  • 30 lipca 1659 r. – decyzją biskupa krakowskiego Andrzeja Trzebnickiego powstaje w Janowie klasztor OO. Dominikanów.

  • 4 lipca 1671 r. – powstaje w Janowie cech szewski.

  • 28 lipca 1687 – Marcin Zamoyski przywilejem zatwierdza nadanie nowych gruntów: 5 łanów wzdłuż gościńca krzemienieckiego ( w kierunku Frampola) oraz 7 łanów wzdłuż drogi prowadzącej w kierunku Modliborzyc. Potwierdził również prawo magdeburskie, prawa cechów oraz dotychczasowe targi i jarmarki oraz ustalił wysokość czynszów.

  • lipiec 1919 - pierwszym komendantem powiatowym Policji Państwowej w Janowie Lubelskim zostaje, jako pełniący obowiązki, Alfons Ćwieliński.

  • 10 lipca 1920 r. – w Janowie odbywa się wiec z udziałem wszystkich przedstawicieli organizacji politycznych, celem obrony niepodległości kraju.

  • 7 lipca 1922 r. – w największym w historii Janowa pożarze, spaleniu ulega 2/3 miasta. Według ówczesnych szacunków spłonęło wówczas 823 budynki na 248 posesjach bez dachu nad głową zostało 3284 mieszkańców miasta.

  • 15 lipca 1924 r. - czwartym komendantem Policji Państwowej w Janowie Lubelskim zostaje podkomisarz Marian Skulski.

  • 1 lipca 1926 r. - piątym, a zarazem ostatnim przed okupacją komendantem Policji Państwowej zostaje podkomisarz Kazimierz Sierakowski.

  • 15 lipca 1927 r. – staraniem Związku Kółek Rolniczych w Janowie Lubelskim wysłano z tutejszego powiatu trzy gniazda kur zielononóżek na wystawę drobiu do Krasnegostawu.

  • 25 lipca 1944 r. w młynie u Długosza - Młynarza kwateruje specjalny oddział saperów SS, który miał przygotować wysadzenie w dniu 27 lipca w godzinach porannych najważniejszych obiektów w Janowie Lubelskim.

  • 26 lipca 1944 r. – Niemcy zostają wyparci z Janowa przez brygadę AL im. Wandy Wasilewskiej.

  • lipiec 1944 r. – następuje likwidacja niemieckiego zakładu karnego Deutsche Strafanstalt Janów Lubelski.

  • 1 lipca 1945 - na obrzeżach Janowa Lubelskiego UB rozstrzeliwuje Stefana Dworaka, l. 22, partyzanta z oddziału NOW dowodzonego przez Józefa Zadzierskiego - „Wołyniaka”

  • 11 lipca 1945 r. – na janowskim rynku od strony ul. Kilińskiego, na oczach spędzonego pod przymusem tłumu mieszkańców Janowa, UB rozstrzeliwuje 3 partyzantów z oddziału NOW: Tadeusza Gajdy "Tarzana", st. sież. Stanisława Dziubka "Visa" i sierż. Jana Mierzwę "Błyskawicę".

Sierpień:

  • 25 sierpnia 1642 r. – Katarzyna Zamoyska wydaje „Artykuły” w związku z zatargami między mieszkańcami wsi Biała i Janowa. Dokument ten po raz pierwszy wymienia nazwę miasta Janów (w dokumencie lokacyjnym miasto otrzymało pierwotnie nazwę Biała od nazwy pobliskiej wsi na gruntach, której zostało zbudowane).

  • 6 sierpnia 1696 r. – Anna Zamoyska Podskarbini Wielka Koronna wydaje uniwersał w sprawie scalenia gruntów należących do Janowa, a także zakazuje sprzedaży przez mieszczan gruntów miejskich mieszkańcom okolicznych wsi, gdyż jak twierdzi przyczynia się to do „upadku prowentu mojego jako i mieszczan”. Nieprzestrzeganie zakazu miało być surowo karane, włącznie z odbieraniem gruntów.

  • 19 sierpnia 1764 r. – utworzony zostaje w Janowie cech bartnicki.

  • 17 sierpnia 1825 r. – zostaje zawarty kontrakt pomiędzy Komisją Województwa Lubelskiego, a Administracją Ordynacji Zamojskiej na wystawienie lokalu dla sądu i więzienia.

  • 14 sierpnia 1861 r. – ma miejsce manifestacja przeciw zaborcom. OO. Dominikanie stawiają na cmentarzu kościelnym krzyż, odbywa się procesja z chorągwią, na której widnieje godło narodowe.

  • sierpień 1914 r. – trwa I wojna światowa, Janów zostaje zajęty przez wojska austriackie.

  • 2 sierpnia 1818 r. – powstaje w Janowie Towarzystwo Szkoły Elementarnej, ma ono na celu zabezpieczenie działalności szkoły.

  • 8 sierpnia 1927 r. – pod numerem 937 Rejestru Stowarzyszeń i Związków prowadzonego przez Wojewodę Lubelskiego wpisano Rodzicielskie Koło Szkolne przy Gimnazjum Humanistycznym Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim.

  • 19 sierpnia 1927 r. – pierwszym prezesem Zarządu Koła Rodzicielskiego przy Gimnazjum Humanistycznym Polskiej Macierzy Szkolnej zostaje Stanisław Kożan.

  • 19 sierpnia 1939 r. - Urząd Wojewódzki Wydział Społeczno Politycznych w Lublinie zatwierdza zmianę statutu Koła Rodzicielskiego przy Prywatnym Koedukacyjnym Liceum i Gimnazjum Towarzystwa Szkoły Średniej w Janowie Lubelskim.

  • 28 sierpnia 1944 r. – pierwsze po zakończeniu II wojny światowej Walne Zgromadzenie członków Towarzystwa Szkoły Średniej w Janowie Lubelskim, które włącza się w uruchomienie gimnazjum i utworzenie bursy dla dojeżdżającej do szkoły młodzieży.

  • 14 sierpnia 1946 r. – podczas walki z UB w Janowie ciężko ranny zostaje Stanisław Mazurkiewicz, ps. „Wicher”, partyzant z oddziału „Wołyniaka”. Aresztowany i skazany na długoletnie więzienie.

  • 19-12 sierpnia 1950 r. – w lasach nieopodal Janowa (Tułowe Góry) KBW i MO przeprowadzają akcję przeciwko ostatniemu na tym terenie oddziałowi partyzantki niepodległościowej Adama Kusza ps. Garbaty.

  • 4 sierpnia 1983 r. – z janowskiego kościoła wyrusza pierwsza Piesza Pielgrzymka na Jasną Górę.

Wrzesień:

  • 8 września 1660 r. – Dominikanie oficjalnie przejmują kościół i klasztor w Janowie.

  • wrzesień 1810 r. – w ogromnym pożarze miasta płonie 55 budynków mieszkalnych oraz wiele zabudowań gospodarczych wraz z dobytkiem mieszczan.

  • 1 września 1913 r. – rozpoczyna się rok szkolny w pierwszym w Janowie gimnazjum.

  • wrzesień 1914 r. – wycofujące się z Lubelszczyzny wojska rosyjskie podpalają wiele budynków w Janowie.

  • 1 września 1917 r. – dzięki staraniom starosty janowskiego Stanisława Cisło, powstaje w Janowie, po trzyletniej przerwie, czteroklasowe Gimnazjum Męskie.

  • 1 września 1924 r. – powstaje w Janowie Koło Stowarzyszenia Chrześcijańsko – Narodowego Nauczycieli Szkół Powszechnych.

  • 8 września 1939 r. – ok. godz. 13 ma miejsce pierwsze bombardowanie Janowa. W jego wyniku zginęło 70 osób, 100 zostało rannych, zburzone zostało kilkanaście domów, elektrownia miejska i linie telefoniczne. Po około półtorej godzinie nalot został powtórzony. W sumie tego dnia w wyniku bombardowania Janowa śmierć poniosło ok. 350 osób, 1300 było rannych.

  • 9 września 1939 r. – w obliczu nasilających się działań wojennych, władze starostwa powiatowego w Janowie przenoszą swą siedzibę do Godziszowa.

  • 11 września 1939 r. – w rejon Janowa docierają pierwsze oddziały Armii „Kraków”.

  • 12 września 1939 r. – janowska policja likwiduje w okolicy Zofianki dwóch niemieckich spadochroniarzy.

  • 13 września 1939 r. – następuje kolejne bombardowanie Janowa. Bomby spadają m.in. na cmentarz i kościół. W nalocie, oprócz ludności cywilnej, ginie 120 żołnierzy z przebywającego tu 3 Batalionu 165 Pułku Piechoty.

  • 15 września 1939 r. – ma miejsce trzecie bombardowanie Janowa.

  • 16 września 1939 r. – Janów opuszcza burmistrz Robert Bijasiewicz, starosta Banaszkiewicz z rodziną i swym urzędem oraz Urząd Skarbowy.

  • 17 września 1939 r. do Janowa dociera oddział ppłk w stanie spoczynku Stanisława Trzebuni – szefa bezpieczeństwa Zakładów Południowych w Stalowej Woli. Po krótkim pobycie w Janowie oddział przemieścił się na wschód.

  • 17 września 1939 r. – z Janowa odchodzi miejscowy oddział policji wraz z komisarzem powiatowym kpt. Kazimierzem Sierakowskim.

  • 19 września 1939 r. – do Janowa wkraczają pierwsze oddziały VII Korpusu 14 Armii Niemieckiej.

  • 29 września 1939 r. – do Janowa wkraczają żołnierze ze zgrupowania płk Zieleniewskiego. Zacięta walka trwa m.in. w okolicach budynku janowskiego więzienia.

  • 30 września 1939 r. – Janów zostaje ponownie zajęty przez Niemców. Z ocalałych domów wyprowadzają 60 mężczyzn. Wybranych 10 rozstrzeliwują. Wśród rozstrzelanych m.in. Czesław Albiniak i Piotr Ambroży.

  • 24 września 1942 r. – akcję przeciwko Niemcom przeprowadza na terenie Janowa oddział partyzancki AL im. Tadeusza Kościuszki pod dowództwem Grzegorza Korczyńskiego „Grzegorza”.

  • 7-8 września 1943 r. – nocą z 7-8 września Janów opanowują partyzanci z oddziałów AK Tadeusza Kuncewicza „Podkowy”, Jana Turowskiego „Norberta” i Kompanii Warszawskiej. Jest to pierwsza tak spektakularna akcja partyzancka na Lubelszczyźnie.

  • wrzesień 1944 r. – UB aresztuje kpt. Wincentego Sowę, dowódcę oddziału NSZ „Visa”. 

  • 1 września 1944 r. – z upoważnienia Kuratora Okręgu Szkolnego w Lublinie uruchomione zostaje Koedukacyjne Gimnazjum i Liceum Humanistyczne Towarzystwa Szkoły Średniej w Janowie Lubelskim.

  • 8 września 1985 r. – za pozwoleniem Ojca Św. Jana Pawła II następuje koronacja Cudownego Obrazu Matki Bożej Łaskawej Różańcowej w Janowie Lubelskim. Aktu tego, w asyście sześciu biskupów i kilkudziesięciu księży dokonuje ks. kard. Franciszek Macharski.

  • wrzesień 1989 r. – ukazuje się pierwsze niezależne wydawnictwo – „Niezależni”. Gazeta jest wydawana do 1994 r.

Październik:

  • 21 października 1742 r. – biskup Michał Kunicki, sufragan krakowski dokonuje konsekracji janowskiego kościoła i klasztoru OO. Dominikanów.

  • październik 1918 r. – dr Władysław Jabłoński, naczelny lekarz sejmiku powiatowego i przywódca janowskiej komórki Polskiej Organizacji Wojskowej otrzymuje z Lublina rozkaz przygotowania rozbrojenia okupantów i objęcia tymczasowo władzy w powiecie.

  • październik 1919 r. – utworzono biuro Ekspozytury Śledczej przy Komendzie Policji w Janowie.

  • 12 października 1927 r. – Zarząd Koła Rodzicielskiego przy Gimnazjum Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim rozpoczyna starania dotyczące umundurowania młodzieży szkolnej. Mundury miały mieć kolor granatowy.

  • 11 października 1935 r. - Zarząd Koła Rodzicielskiego przy janowskim Gimnazjum podejmuje uchwałę o dopłacie do leczenia zębów uczniom szkoły. Zęby leczy lekarz dentysta pani Kaminerowa. Koszt jednej cementowej plomby 4 zł, z czego 2,50 zł dopłaca Koło Rodzicielskie, a 1,50 zł płacą rodzice.

  • 6 października 1939 r. – do Janowa wkraczają Niemcy. Zajmują zabudowania klasztoru. Kościół zamieniają na stajnię dla koni. Organizują pierwsze władze w Janowie. Rozpoczyna się okres okupacji.

  • 10 października 1939 r. – mianowany prze Niemców starosta janowski Strössenreuther wydaje odezwę wzywającą ludność do podporządkowania się zarządzeniom policji i władz okupacyjnych oraz m.in. oddanie posiadanej broni pod karą śmierci.

  • październik 1939 r. – w janowskim więzieniu utworzony zostaje niemiecki zakład karny Deutsche Strafanstalt.

  • październik 1939 r. – powstaje w Janowie Obwód Służby Zwycięstwu Polsce, powołany przez Roberta Bijasiewicza.

  • 1 października 1944 r. – Prezesem Zarządu Koła Rodzicielskiego przy janowskim Gimnazjum Towarzystwa Szkoły Średniej zostaje Edmund Wójcicki. Podjęta zostaje uchwała dotycząca comiesięcznych spotkań Zarządu Koła, które maja odbywać się „w pierwszą niedzielę każdego rozpoczynającego się miesiąca o godz. 11 rano”.

  • 1 października 1957 r. – powstaje w Janowie Ognisko Muzyczne. Jego dyrektorem zostaje pani Mirosława Mudrak.

Listopad:

  • 2 listopada 1645 r. – pod tą datą w Księdze Cudów janowskich Dominikanów odnotowano pierwsze objawienie Matki Bożej Wojciechowi Boskiemu.

  • 15 listopada 1864 r. – wojska carskie zajmują budynki klasztorne janowskich Dominikanów, następuje faktyczna kasata zakonu.

  • 5 listopada 1918 r. – w Janowie formują się pierwsze zalążki nowej władzy, organizuje się straż obywatelska. Datę tę uznaje się za dzień odzyskania niepodległości przez Janów.

  • listopad 1918 r. – podczas ucieczki z janowskiego więzienia grupy osadzonych, zostaje zastrzelony W. Rydzewski, uczeń VI kl. gimnazjum i członek POW.

  • 8 listopada 1926 r. – z inicjatywy janowskiego oddziału Związku Robotników Przemysłu Odzieżowego wybucha strajk uczniów i czeladników krawieckich. Do strajku przystępuje 25 osób.

  • 1 listopada 1930 r. – pierwsze ubezpieczenie młodzieży janowskiego Gimnazjum Humanistycznego Polskiej Macierzy Szkolnej ze składek członkowskich Koła. Młodzież ubezpieczona została na wypadek choroby lub kalectwa w Towarzystwie Ubezpieczeniowym „Westa”.

  • 15 listopada 1931 r. – parafię w Janowie obejmuje ks. Józef Dąbrowski, późniejszy infułat i kanonik kapituły zamojskiej.

  • listopad 1942 r. – pod murem janowskiego więzienia Niemcy rozstrzeliwują 18 zakładników z gminy Pysznica.

  • 15 listopada 1944 r. – zostaje założona w Janowie Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”.

  • 22 listopada 1945 r. - na ul. Zamoyskiej ginie od kul Urzędu Bezpieczeństwa Leon Szpyt, ps. „Cudny”, lat 19, żołnierz z oddziału partyzanckiego NSZ „Visa” – kpt. Wincentego Sowy.

  • 22 listopada 1945 r. - w domu pp. Winiarczyków przy ul. Szewskiej, od kul Urzędu Bezpieczeństwa giną: Sławomir Piotrowski, ps.” Bohun”, lat 21 i Kazimierz Winiarczyk, lat 17.

  • 18 listopada 1995 r. – biskup sandomierski Wacław Świerzawski dokonuje poświęcenia „Domu Pielgrzyma” wybudowanego przy janowskim sanktuarium.

Grudzień:

  • 8 grudnia 1645 r. – ma miejsce ponowne objawienie Matki Bożej.

  • 8 grudnia 1660 r. – Jan Sobiepan Zamoyski przekazuje kościół i klasztor w Janowie OO. Dominikanom.

  • 28 grudnia 1687 r. – Marcin Zamoyski wydaje przywilej potwierdzający wysokość czynszu - 30 zł z łanu, wpłacanego do kasy skarbu ordynackiego. Dokument ten jednocześnie nakłada na janowskich mieszczan obowiązek stawiania się z każdego domu po jednej osobie z sierpem do pracy na folwarku w Białej.

  • 4 grudnia 1928 r. – Koło Rodzicielskie Gimnazjum Humanistycznego Polskiej Macierzy Szkolnej w Janowie Lubelskim funduje bibliotekę gimnazjalną: „jako trwałą pamiątkę 10 – lecia Niepodległości”.

 

Aktualizacja: 24 marca 2010 r.


 

Uwaga: Kalendarium będzie uzupełniane.

NA SKRÓTY...

 

CZY WIESZ, ŻE...

 

Historia Janowa Lubelskiego nie doczekała się jak do tej pory opracowania historycznego. Publikowane w różnych okresach czasu artykuły były jedynie przyczynkami do dziejów naszej miejscowości.

Książka "Janów Lubelski 1640 - 2000" jest pierwszą tak szeroko zakrojoną publikacją ukazującą dzieje Janowa Lubelskiego na przestrzeni 360 lat, to znaczy od założenia miasta w 1640 roku do 2000 roku, w którym się ukazała z okazji 360-lecia lokacji miasta i ta rocznica stanowiła bezpośredni bodziec do jej wydania.

Prezentowane wydawnictwo powstało w oparciu o prace magisterskie traktujące o historii Janowa Lubelskiego. Były one pisane przez osoby związane z miastem z racji miejsca urodzenia bądź pobytu. Są to opracowania naukowe prezentujące historię ludzi tu mieszkających, wydarzenia i krajobraz kulturowy kilkunastu pokoleń Janowiaków.


Drugą pozycją godną polecenia jest książka "Ta jest wola Boża... rzecz o Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej" autorstwa Marzeny M. Kaproń, powstałą na bazie pracy magisterskiej będącej próbą ukazania dziejów Sanktuarium oraz historycznego rozwoju i życia parafii janowskiej.


"Janowskie Korzenie" - pismo regionalne Ziemi Janowskiej - to periodyk ukazujący się od kilku lat. Wydawcami są Stowarzyszenie PRZYMIERZE i Muzeum Regionalne w Janowie Lubelskim. W listopadzie 2009 roku ukazał się 13 numer. Pismo redaguje zespół: Józef Łukasiewicz, redaktor naczelny i Zenon Baranowski.

 

 

 

©COPYRIGHT 2010 - URZĄD MIEJSKI W JANOWIE LUBELSKIM

Strona została zoptymalizowana w przeglądarkach: Internet Explorer, Mozilla Firefox, Opera oraz Google Chrome, wymagana rozdzielczość obrazu min. 1024 x 768

Redaktor odpowiedzialny: Jan Machulak

Wszelkie uwagi dotyczące formy i treści oficjalnej strony Janowa Lubelskiego można zgłaszać TUTAJ.